تفضلی با اشاره به صادرات ۶.۶ میلیون تن کنسانتره در نیمه نخست سال تأکید کرد ادامه این روند میتواند کشور را در آینده به واردکننده این ماده اولیه تبدیل کند؛ زیرا برخی بازرگانان با اتکای رانت ارزی و کارتهای بازرگانی اقدام به صادرات غیر اقتصادی میکنند.
به گزارش رویداد شرق ، دکتر عطاء تفضلی در نشست خبری بیستودومین نمایشگاه بینالمللی «متافو» با اشاره به عبور صنعت از ناترازی برق و گاز و حرکت به سمت کنترل ناترازی آب، اعلام کرد که امروز صنعت فولاد با «ناترازی زنجیره ارزش» روبهرو است. به گفته او، گزارشهای بخشهای مختلف نشان میدهد زنجیره تولید در تراز نبوده و برخی حلقهها سودآور و برخی دیگر زیانده هستند.
توسعه بدون مطالعه؛ ریشه اصلی ناترازیها
تفضلی علت اصلی این بیتعادلی را اجرای طرحهای توسعهای بدون برنامهریزی دانست و توضیح داد: بسیاری از واحدها در حالی به ساخت کارخانجات گندلهسازی، آهن اسفنجی و فولادسازی روی میآورند که مأموریت اولیهشان چیز دیگری است. این رفتار موجب برهمخوردن تعادل زنجیره، بیکار ماندن بخشی از ظرفیتها و افزایش هزینه تولید شده است.
بحران نقدینگی در صنایع
او یکی از مشکلات جدی صنایع را «ناترازی نقدینگی» عنوان کرد و گفت: برخلاف گذشته، امروز دولت مطالبات خود را زودتر از بخش خصوصی دریافت میکند، در حالی که واحدهای تولیدی برای ادامه فعالیت به منابع مالی فوری نیاز دارند.
ناترازی ارزی و مدیریت ناپایدار
معاون خرید فولاد خوزستان سپس با اشاره به چالشهای ارزی گفت: وقتی از ناترازی برق، گاز، آب، نقدینگی و زنجیره صحبت میکنیم، به ریشهای واحد میرسیم و آن «ناترازی مدیریتی» است. به گفته او، شرایط اقتصادی کشور به جای آنکه هدایت شود، خود به تنهایی مسیر را تعیین میکند.
سیاستهای دوگانه در ثبت سفارش
تفضلی با انتقاد از اجرای قانون «حداکثر حمایت از تولید داخل» گفت: این قانون با هدف جلوگیری از خروج ارز تدوین شد، اما در عمل مسیر ثبت سفارش برای تولیدکننده طولانی، پیچیده و زمانبر است و گاهی تا شش ماه طول میکشد؛ در مقابل، مسیر بازرگان بسیار سادهتر است. او تأکید کرد: اگر قرار است ارزی از کشور خارج نشود، نباید هیچ مسیر موازی وجود داشته باشد.
سهمیه ارزی که «تمام میشود» بدون اینکه استفاده شده باشد
به گفته تفضلی، سهمیهبندی ارز برای واحدهای تولیدی نیز با مشکلات جدی مواجه است. برخی واحدها هنگام استفاده از سهمیه با پیام «سهمیه تمام شده» مواجه میشوند، در حالی که هنوز مصرفی انجام نشده است و حتی گاهی پیشنهاد میشود از کد تعرفهای استفاده کنند که خطر پروندهسازی در گمرک را دارد. او این شیوه اجرا را عاملی برای ایجاد فساد و سوءاستفاده دانست.
هشدار درباره صادرات بیضابطه کنسانتره
وی در بخش دیگری از سخنان خود نسبت به صادرات کنسانتره هشدار داد و گفت: در ششماهه نخست امسال حدود ۶.۶ میلیون تن کنسانتره از کشور صادر شده است؛ ماده اولیهای که آینده صنعت فولاد را تضمین میکند. به گفته او، ادامه این روند میتواند کشور را به واردکننده این محصول تبدیل کند.
چرا تولیدکنندگان بزرگ صادر نمیکنند؟
تفضلی با اشاره به اینکه شرکتهای بزرگ کنسانترهساز خود اقدام به صادرات گسترده نمیکنند، توضیح داد: هزینه تمامشده صادرات برای تولیدکنندگان حدود ۹۰۰۰ تومان است، اما قیمت جهانی معادل ۶۳۰۰ تومان محاسبه میشود. بنابراین صادرات برای تولیدکنندگان بزرگ صرفه اقتصادی ندارد؛ اما برخی بازرگانان با اتکا به «رانت ارزی» و کارتهای بازرگانی غیرحرفهای اقدام به صادرات میکنند.
رشد رانت ارزی و ضربه به زنجیره تأمین
به گفته او، اختلاف نرخ ارز تکلیفی و بازار آزاد، انگیزه اصلی این گروههاست. این رفتارها علاوه بر ایجاد رانت، زنجیره تأمین داخلی را مختل کرده و واحدهای تولیدی را با کمبود مواد اولیه روبهرو میکند.
تأکید بر برنامهریزی و استفاده از خرد جمعی
دکتر تفضلی در پایان با بیان اینکه بخش زیادی از مشکلات با مدیریت صحیح قابل حل است، گفت: تصمیمات بدون مطالعه، بخش بزرگی از وقت و انرژی صنایع را هدر میدهد. او ابراز امیدواری کرد که در تصمیمسازیها از خرد جمعی بیشتری استفاده شود تا این چالشها تکرار نشود.
