در تایآن، واقع در شرق استان شاندونگ چین، یک تأسیسات عظیم تولید برق از دل یک معدن نمک متروکه سر برآورده و افق این شهر را که روزگاری به منابع طبیعی وابسته بود، دگرگون کرده است.
«این نیروگاه برای ذخیرهسازی انرژی به مدت ۸ ساعت و تولید برق به مدت ۴ ساعت طراحی شده و خروجی سالانه آن تا ۴۶۰ میلیون کیلوواتساعت است. این میزان برای تأمین نیاز برق سالانه بیش از ۲۰۰ هزار خانوار کافی است.» این مطلب را لیو شائویونگ، مدیر پروژه شرکت مهندسی انرژی چین (CEEC) که بهرهبردار این نیروگاه است، گفت.
این پروژه به عنوان نخستین طرح تجاری ذخیرهسازی انرژی با هوای فشرده این شرکت، غارهای نمکی زیرزمینی ناشی از سالها معدنکاوی را به «مخازن انرژی» تبدیل میکند. در ساعات غیر پیک، از برق برای فشردهسازی هوا و ذخیره آن در زیر زمین استفاده میشود. سپس هوای فشرده شده در زمان اوج تقاضا آزاد میشود تا برق تولید کند.
در سالهای اخیر، چین دستاوردهای متعددی در زمینه تولید انرژی تجدیدپذیر به دست آورده است.
تا سال ۲۰۲۵، سهم نیروگاههای تجدیدپذیر از کل ظرفیت نصبشده کشور به بیش از نیم رسید که این امر مدیون استفاده از فناوریهای نوآورانه بوده است. این موضوع شتابی قوی برای گذار به انرژی پاک، هم برای خود چین و هم برای جهان فراهم کرده است.
در تایآن، فناوریهای انرژی تجدیدپذیر نه تنها توسعه مدلهای جدید ذخیرهسازی برق را سرعت میبخشند، بلکه توانایی شبکه برای جذب انرژی تجدیدپذیر را نیز بهبود میبخشند و تأمین انرژی پایدار و امن را تضمین میکنند.
یک مقام مسئول در مرکز دیسپچینگ شرکت برق تایآن زیرمجموعه شرکت شبکه برق دولتی چین گفت: «ما به طور فعال تقاضای برق را رصد میکنیم و برای راهاندازی پروژهها و اتصال به شبکه، پشتیبانی فنی و خدمات یکپارچه تسهیل میکنیم.»
پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۰، ظرفیت نصبشده ذخیرهسازی انرژی از نوع جدید در این شهر به نزدیک ۵ میلیون کیلووات برسد.
با همکاری نزدیک بین شرکتها و مقامات برق، تعداد فزایندهای از پروژههای انرژی پاک در سراسر چین به بهرهبرداری میرسند و چشمانداز انرژی این کشور را دگرگون میکنند.
اکتبر سال گذشته، بزرگترین توربین بادی فراساحلی جهان با توان ۲۶ مگاوات که توسط شرکت چینی دونگفانگ الکتریک به طور مستقل ساخته شده بود، با موفقیت در آبهای استان شاندونگ به شبکه برق متصل شد و رکوردهای جهانی جدیدی از نظر ظرفیت واحد و قطر روتور به نام خود ثبت کرد.
به گفته این شرکت، در شرایط بار کامل، هر بار چرخش این توربین ۶۲ کیلوواتساعت برق تولید میکند. در سرعت متوسط باد ۱۰ متر بر ثانیه، هر واحد میتواند سالانه ۱۰۰ میلیون کیلوواتساعت برق تولید کند که این میزان برای تأمین برق ۵۵ هزار خانوار کافی است. علاوه بر این، این توربین ۳۰ هزار تن زغالسنگ استاندارد صرفهجویی و ۸۰ هزار تن دیاکسید کربن را کاهش میدهد.
در شانگهای، واقع در شرق چین، یک مرکز داده تجاری زیر آب که با انرژی مزارع بادی فراساحلی کار میکند، در ماه فوریه (بهمن-اسفند) راهاندازی شد و نیاز روزافزون به محاسبات را با تأمین انرژی تجدیدپذیر هماهنگ میکند.
توربینهای بادی فراساحلی که در بالای مرکز داده قرار دارند، بهگونهای طراحی شدهاند که بهطور مستقیم برق تولید کنند و این امکان را فراهم آورند که انرژی در همان محل مصرف شود، بدین ترتیب از اتلاف انرژی که معمولاً با انتقال از راه دور همراه است، جلوگیری میشود.
در حالت عملیات با بار کامل ۲۴ مگاواتی، کاهش کربن سالانه این پروژه معادل جذب کربن سالانه حدود ۱٫۶ میلیون درخت است.
مراکز داده مشابهی که با انرژی پاک کار میکنند، در شمال غرب و جنوب غرب چین نیز در دست ساخت هستند.
چین در حال شتاببخشی به ساخت زیرساختهای انرژی تجدیدپذیر برای پشتیبانی از اقتصاد دیجیتال سریعالرشد خود و در عین حال کاهش مؤثر انتشار کربن است.
در سپتامبر سال گذشته، چین متعهد شد که انتشار خالص گازهای گلخانهای در کل اقتصاد خود را تا سال ۲۰۳۵ نسبت به سطح اوج خود، ۷ تا ۱۰ درصد کاهش دهد.
برای رسیدن به این هدف، ظرفیت نصبشده انرژی تجدیدپذیر چین در حال حاضر از ظرفیت نیروگاههای زغالسنگی فراتر رفته است.
همزمان با گسترش سریع زیرساختهای انرژی پاک چین، این کشور مزایای سرریز نوآوریهای فناورانه خود را نیز با سایر نقاط جهان به اشتراک میگذارد.
در نمایشگاه Solar and Storage Live Africa 2026 که در ماه مارس (اسفند-فروردین) در ژوهانسبورگ برگزار شد، تجهیزات فتوولتائیک و راهکارهای هوشمند انرژی شرکتهای چینی توجه گستردهای را به خود جلب کرد.
کهاکازیله ماتِبولا، مدیرکل انرژی دیجیتال شرکت سیتی پاور ژوهانسبورگ، از حضور گسترده شرکتهای چینی استقبال کرد و بر نقش آنها در پیشبرد گذار انرژی در آفریقا تأکید کرد.
او گفت: «از مشارکت شرکتهای چینی فعال در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر استقبال میکنیم، زیرا سرمایهگذاریها و فناوریهای آنها به تسریع حرکت آفریقا به سوی انرژی پاکتر و پایدارتر کمک میکند.»ماتِبولا همچنین افزود توانایی چین در ارائه راهکارهای مقرونبهصرفه و مقیاسپذیر اهمیت بالایی دارد، چرا که کشورهای آفریقایی در تلاش برای گسترش دسترسی به انرژی و برطرف کردن محدودیتهای تأمین هستند.جرمی والاس، استاد مطالعات چین در دانشگاه جانز هاپکینز، نیز در یادداشتی که بهتازگی در مجله وایرد منتشر شد، نوشت: «با مقیاس و سرعتی که چین در تولید انرژی پاک دارد، بسیاری از موانع کنار زده خواهند شد؛ از جمله، این احتمال وجود دارد که مشکلاتی که زمانی غیرقابل حل به نظر میرسیدند، مانند فقر انرژی و وابستگی به سوختهای فسیلی، برطرف شوند.»
